VALKENBURG – Wat anderhalf jaar geleden begon met het omvormen van een akker, groeit nu uit tot een levendige hoogstamboomgaard die water beter vasthoudt. Met steun van het Natuurkrachtfonds en Natuurmonumenten transformeerden de zusters van Priorij Regina Pacis hun grond tot een groene buffer tegen wateroverlast én een paradijs voor planten en dieren. De eerste resultaten zijn nu al zichtbaar: meer biodiversiteit, een gezondere bodem en minder afstromend regenwater.
Schapen als natuurlijke beheerders
Tussen de jonge fruitbomen grazen de schapen van Denis Frissen en zijn zoon Kristof. Zij verzorgen de begrazing van het terrein en dragen zo bij aan een gezonde bodem. “Schapen verbeteren de structuur van de grond,” vertelt Denis. “Ze houden het gras kort en hun mest brengt het bodemleven op gang.”
Het perceel krijgt bewust veel rust: eerst maaien, daarna enkele weken begrazing, gevolgd door een herstelperiode van drie maanden. Daarnaast onderhouden Denis en Kristof de hagen en heggen en ondersteunen lokale vrijwilligers bij de verzorging van de bomen.
Praktijkleren in het landschap
Voor Kristof, student aan de HAS Green Academy, is de boomgaard een waardevol leerproject. Hij coördineert de werkzaamheden en onderhoudt het contact met de zusters en Natuurmonumenten. “Zo leer ik in de praktijk hoe natuurontwikkeling en het houden van dieren samen kunnen gaan,” zegt hij. Denis vult aan: “Mijn ervaring met natuurbegrazing draag ik graag over.”
Vlinders vinden de weg terug
Hoewel bodemherstel tijd kost, is de natuurwinst al zichtbaar. Dankzij de rust en bloeiende klavers doken afgelopen jaar opvallend veel vlinders op in de boomgaard. Soorten als de braamparelmoervlinder, het klaverblauwtje en de iepenpage voelen zich thuis op de overgang van bosrand, kalkrijke bodem en extensief grasland.
Water blijft waar het valt
Om wateroverlast te verminderen, zijn slimme maatregelen genomen: swales (ondiepe greppels), heggen, struiken en fruitbomen zorgen samen voor een losse bodem die als spons kan functioneren. Regenwater kan beter infiltreren en wordt in droge tijden langzaam weer afgegeven.
Boswachter Guido Franck van Natuurmonumenten ziet duidelijk verschil: “Waar vroeger na hevige regen modder op het fietspad lag, stroomt nu veel minder grond de helling af. Het water krijgt simpelweg meer tijd om de bodem in te zakken.”
In dit filmpje is te zien hoe de plantdag tijdens de Natuurkrachtmaand 2024 bij de Priorij verliep en hoe Natuurkracht al drie jaar bijdraagt aan een toekomstbestendig landschap.
Samen bouwen aan een toekomstbestendig landschap
De zusters van Priorij Regina Pacis zijn trots op de nieuwe bestemming van hun grond. De hoogstamboomgaard groeit uit tot een plek waar natuurherstel, waterbeheer en lokale samenwerking samenkomen. Een tastbaar voorbeeld van hoe Natuurkracht bijdraagt aan een groenere, klimaatbestendige toekomst.