THORN – In het witte stadje Thorn zijn medewerkers van IKL-Limburg vanochtend begonnen met de restauratie van de oude fruitgaard bij de buitenplaats Huize Groenenberg. In de oude hooi- en appelweide worden naast de stokoude appelbomen, maar liefst 19 nieuwe hoogstamfruitbomen geplant. Het gaat om een breed fruitassortiment. Een speciaal plekje wordt ingeruimd voor een authentieke Reinette de Thorn, een geschenk van de buurtvereniging De Waterkant in Thorn. Deze winter snoeit IKL ook de oude appelbomen weer.
Huize Groenenberg ligt heel schilderachtig ´onder de Bomen´ in het dal van de Thornerbeek. Vroeger vormde het met de Kleine en Grote Hegge een geheel van buitenplaatsen aan de zuidrand van Thorn. Het Huis werd voor de eerste maal vermeld in 1347. Toen zou er al sprake zijn geweest van boomgaarden voor en achter het huis. De thans nog resterende appelbomen zijn gegarandeerd ouder dan zestig jaar. In historisch opzicht is het niet alleen een zeer waardevolle restauratie van de oude boomgaard, maar leidt het ook tot een landschappelijke opwaardering van het monumentale pand aan de rand van het stadje.
Hoogstamboomgaarden geven al eeuwenlang cachet en kleur aan het witte stadje Thorn. Her en der zijn nog diverse oude boomgaarden aanwezig. In Thorn zijn ook veel mensen vergroeid met de cultuur in en rond de boomgaarden. Met het snoeien, plukken en het op de markt brengen van het fruit. Tot voor enkele decennia hadden de veel woningen nog een huiswei met fruitbomen op een hoge stam. Niet in de eerste plaats vanwege de verkoop, maar vooral vanwege de vruchten voor eigen gebruik, voor op de vlaai en de inmaak.
De cultuur van het houden van fruitbomen werd overigens al gepromoot door Karel de Grote, die precies liet vastleggen welke fruitbomen op zijn hoven geplant en onderhouden moesten worden. Kasteelheren en kloosters verfijnden de kunst van het telen van fruit. In de negentiende eeuw werden fruitbomen meer gemeengoed. Boeren en burgers ontdekten de rijkdom van smaken en verwerkingsmethodes. Ingemaakt fruit was een waardevolle aanvulling op de eenvoudige winterse kost.
De liefde voor en de kennis van de fruitsoorten, hun toepassingsmogelijkheden en de snoei van de bijzondere bomen is duidelijk weer in de belangstelling. In nauwe samenwerking met de gemeente Maasgouw stimuleert IKL het beheer, onderhoud en de aanplant van streekeigen hoogstamboomgaarden.
Ter versterking van de oude luister is gekozen voor een keur aan sterke, resistente rassen. Het meest ter verbeelding sprekend is natuurlijk het nagenoeg vergeten appelras Reinette de Thorn. Daarnaast komen andere oude appelrassen als de Ossekop, Schone van Boskoop, Notaris- en sterappel, Franse Bellefleur en Groninger Kroon. Het geheel wordt gecompleteerd met een Noord-Hollandse suikerpeer, een Beurré Alexandre Lucas (peer) en een Dubbele meikers, Pater van Mansfeld en een Schneiders Späte Knorpelkirsche. Verder plant IKL ook nog een Opal en een Reine Claude Verte (pruimen) aan naast een walnoot, nog zo´n praktische boom die straks veel schaduw zal bieden.
Over het oude Huis Groenenberg is weinig met zekerheid bekend. Kanunniken bewoonden het gebouw dat in 1756 nog als ´slot´ betiteld werd. In de achttiende eeuw zou het vervangen zijn door een nieuw buitenhuis. Op kaarten van 1828 was het nog omgracht. Het pand was vroeger eigendom van het Stift Thorn en heeft gefungeerd als kloostergebouw en bejaardenoord. In Huize Groenenberg is sinds 1981 de gebedsgemeenschap Foyer de Charité Marthe Robin gevestigd.