WAGENINGEN – In fruitvliegvallen in bosranden werden dit jaar 10 keer meer schadelijke suzuki-fruitvliegen aangetroffen in vergelijking met 2013 en 100 keer meer dan in 2012. Naast bekende aantastingen in kersen, pruimen, rode bessen, aardbeien en druiven blijken ze ook veelvuldig op wild fruit te zitten waaronder bramen, vlierbessen en vogelkers en in bessen van diverse tuinsoorten. Er wordt gevreesd dat grootschalige aantasting in de toekomst gevolgen gaat hebben voor allerlei dieren die afhankelijk zijn van deze fruitsoorten, zoals veel vogelsoorten. Er is dringend behoefte aan natuurlijke bestrijding. Voor het eerst is op film vastgelegd hoe insectenparasitaire nematoden de larven, poppen en volwassen fruitvliegen succesvol parasiteren. Dit biedt kansen voor een milieuvriendelijke bestrijding van de suzuki-fruitvlieg. Het publiek kan ook een rol spelen bij het voorkomen van verdere verspreiding.
In 2012 werd de voor de fruitteelt zeer schadelijke suzuki-fruitvlieg (Drosophila suzukii) voor het eerst in Nederland aangetroffen. In tegenstelling tot de gewone fruitvlieg tasten deze fruitvliegen gaaf fruit aan. In Europa komt de suzuki-fruitvlieg inmiddels in veel landen voor en zorgt voor grote economische schade, onder andere in diverse wijnbouwstreken in Europa. Enkele wijnboeren in Frankrijk hebben dit jaar 80% oogstverlies moeten incasseren. Ook in Nederland berichtte Herman Helsen / PPO Fruit op 5 augustus 2014 over aantastingen, onder andere in kersen, pruimen, rode bessen en aardbeien. Later volgde bericht over aantasting in de druiven in Nederland.
De aantallen suzuki-fruitvliegen nemen zeer sterk toe. In 11 fruitvliegvallen die verspreid door het land in bosranden werden geplaatst bleek dat in 2014 3252 fruitvliegen werden aangetroffen. Dit waren er 10 keer zo veel als in 2013 en zelfs 100 keer zo veel als in 2012 toen er maar 32 exemplaren werden geteld. De weersomstandigheden waren afgelopen jaar ideaal. De suzuki-fruitvlieg heeft een voorkeur voor gematigde temperaturen. Temperaturen boven de 30 graden hebben ze niet graag. De ideale temperatuur voor hun ontwikkeling is 20 tot 25˚C. Juist in de periode van de rijping van vele (wilde) fruitsoorten was het de ideale temperatuur en vochtig. De weeromslag in augustus creëerde zeer gunstige omstandigheden voor deze zeer schadelijke fruitvliegen.
Nederland een paradijs
Nederland is een paradijs voor de suzuki-fruitvlieg door het zeer grote aanbod aan waardplanten. De lijst met waardplanten is immens. De suzuki-fruitvlieg komt voor in vrijwel alle soorten zacht fruit maar ook allerlei sierbessen die veelal in tuinen van particulieren te vinden zijn. Er zijn meldingen van de suzuki-fruitvlieg in bessen van de broodboom (Aucuba japonica), laurierkes (Prunus lauruscerasus), ribes, bergthee (gaultheria’s), sierkersen, rozenbottels, de storaxboom (Styrax japonicus) en in Zuid-Japan zijn ze ontdekt in de bloemen van Camelia’s. Appels die beschadigd zijn door de fruitmot, wespen, etc. kunnen ook worden aangetast door de suzuki-fruitvlieg. Daarnaast is bekend dat ze cherry-tomaten en beschadigde tomaten kunnen aantasten. In 2011 zijn aantastingen in vruchten van de oranje nachtschade (Solanum luteum) ontdekt in Spanje. Ook voeden suzuki-fruitvliegen zich met sappen van bloedende eiken.
Tekst: Silvia Hellingman, Biocontrole Onderzoek en Advies en Arnold van Vliet, De Natuurkalender, Wageningen University